Vroeggeboorte is een chronische aandoening. Uit onderzoek is gebleken dat een vroeggeboorte ook op volwassen leeftijd nog gevolgen heeft.
Zo ervaren volwassen prematuren vaker :
- Hart- en vaatziekten
- Longproblemen
- Neurologische problemen
- Mentale problemen
- Problemen met de stofwisseling
Hart- en vaatziekten
Prematuren hebben een hoger risico op het vroeg ontwikkelen van hart- en vaataandoeningen. Echter was er geen duidelijke toename in het krijgen van een beroerte of een coronaire hartziekte zoals een hartaanval.
Longaandoeningen
Longartsen uit het Erasmus MC zien wel dat veel prematuren ongemerkt hun hele leven al longklachten hebben. Zij hebben de CPL poli opgericht waar mensen naartoe kunnen als zij een (vermoeden hebben van) een longaandoening door hun vroeggeboorte zoals bronchopulmonale dysplasie. De artsen geven aan dat zij deze aandoening in veel gevallen goed kunnen behandelen met o.a. medicatie. Op de pagina Bronchopulmonale Dysplasie vind je meer informatie over de aandoening en de CPL poli.
Neurologische problemen
Prematuren kunnen diverse neurologische problemen ervaren. Zo kunnen zij meer problemen hebben met plannen, rekenen, executieve functies (activiteiten plannen en sturen), het uitvoeren van korte termijn geheugen, het werkgeheugen
In een groot deel van de gevallen heeft iemand als baby een vorm van hersenschade of letsel gehad, maar dankzij de plasticiteit van het brein hebben zij zich toch normaal kunnen ontwikkelen. Er zijn in die gevallen geen verschillen gevonden in het functioneren tussen prematuren en op tijd geborenen.
Mentale problemen
Op het gebied van persoonlijkheid zijn prematuren vaker voorzichtig , voelen minder negatieve emoties, zijn vaker verlegen en plichtgetrouwer. Ook vertonen zij minder crimineel of risicovol gedrag en wordt er minder gerookt, gedronken of drugs gebruikt.
Wel ervaren prematuren meer moeite met het aangaan en onderhouden van vriendschappen en relaties, mogelijk vanwege het teruggetrokken karakter. Ook ervaren zij meer angst en depressie tijdens de overgang van kind naar volwassenheid.
Stofwisseling
Op het gebied van stofwisseling zien onderzoekers dat er bij prematuren meer diabetes type 2 voorkomt op jongvolwassen leeftijd. Ook kan een vroeggeboorte nadelig effect hebben op de ontwikkeling van de nieren. Het kan namelijk de verdere groei van een nier verstoren.
Wat is de oorzaak?
Het is goed mogelijk dat bovenstaande zaken verklaard kunnen worden door verschillende zaken. Als eerste kijken we naar de zwangerschap zelf. Hier zijn de genen die iemand meekrijgt van zijn of haar ouders en grootouders een belangrijke invloed. Daarnaast zijn eventuele mentale problemen of fysieke aandoeningen van de moeder hebben een grote invloed op een baby tijdens de zwangerschap. Zelfs leefstijl en de sociaal-economische status van de ouders zijn van belang voor de baby.
Wanneer een baby te vroeg wordt geboren worden alle groei- en ontwikkelprocessen verstoord. Dit moet plots plaatsvinden in een stressvolle prikkelrijke omgeving. Hiervoor maakt het nog wel uit met hoeveel weken iemand wordt geboren. Zo is het brein met bijvoorbeeld 34-35 weken nog niet rijp genoeg en komt de meeste groei nog voor in de laatste 5-6 weken van de zwangerschap. Dus ook de matig vroeg geborenen kunnen hier nog gevolgen van ondervinden. Dit terwijl de longen met 34-35 weken al relatief rijp zijn en baby’s zelfstandig adem kunnen halen. Echter moeten de longblaasjes zich nog wel ontwikkelen dus het blijft wel een risicofactor op latere longaandoeningen.
Conclusie
Deze problemen ontstaan dus op zeer jonge leeftijd en blijven in veel gevallen tot in volwassenheid bestaan. Hierom is het van groot belang dat er aandacht komt voor deze problematiek. Het moet serieus genomen worden. Veel prematuren kunnen relatief normaal functioneren, sommigen zelfs zonder klachten. Echter is er ook een grote groep die dus wel klachten ervaart en er pas later achter komt. Dit terwijl zij al hun hele leven met een bepaalde klacht lopen. Het is nodig om vroeggeboorte te zien als een chronische aandoening.
Ook vanwege het grotere risico op latere leeftijd van het ontwikkelen diverse aandoeningen als gevolg van een vroeggeboorte die pas op latere leeftijd voorkomen.
Het is voor zorgverleners in de meest brede zin ook aan te bevelen om standaard het geboorteverhaal, de zwangerschapsduur en het geboortegewicht van iemand mee te nemen.
Bron: Raju TNK, Buist AS, Blaisdell CJ, Moxey-Mims M, Saigal S. (2017) Adults born preterm: a review of general health and system-specific outcomes.
